Zabezpieczenie wykopu przy ul. Wierzbowej
W dniach 24-25 czerwca 2024 r. na terenie dawnego Pałacu Brühla odbyły się kolejne prace, tym razem mające na celu zabezpieczenie ściany wykopu archeologicznego, który powstał wskutek ubiegłorocznych badań. Działania mają na celu zapewnienie bezpieczeństwa zarówno ruchu pojazdów na znajdującej się tuż obok ul. Wierzbowej, jak i osób pracujących na terenie wykopalisk. Realizowane przez Pałac Saski sp. z o.o. prace mają charakter prewencyjny, dotychczas nie ma bowiem oznak pogorszenia stanu skarpy.
![Zabezpieczenie wykopu przy ul. Wierzbowej. Na pierwszym planie wykop zabezpieczony skarpą z piasku, nad nim ogrodzenie na chodniku ul. Wierzbowej. Zza ogrodzenia wyłania się gmach Teatru Wielkiego.](https://admin.palacsaski.pl/app/uploads/2024/06/Skarpowanie-June-25-2024.jpg)
Skarpowanie przy ul. Wierzbowej
Rozpoczął się kolejny etap prac realizowanych w związku z odbudową zachodniej pierzei pl. Piłsudskiego. Dotyczy on fragmentu terenu inwestycji, na której do 1944 r. znajdował się Pałac Brühla. Powstały w wyniku prowadzonych tu w 2023 r. prac archeologicznych wykop został zabezpieczony przed potencjalną utratą stateczności skarpy, na której znajduje się sąsiednia ul. Wierzbowa.
Ściany wykopu o głębokości miejscami sięgającej trzech metrów zyskały zabezpieczenie w formie nasypu piaszczystego, który następnie został poddany skarpowaniu, czyli procesowi nachylenia skarp. W ramach zabezpieczenia ścian konieczne było również zasypanie najbardziej skrajnych części przebadanych już piwnic. Miejsca styku nasypu ze ścianami wykopu dodatkowo zabezpieczono geowłókniną drenażową (przepuszczalną). Materiałem, który posłużył zaś do skarpowania i wypełnienia części wykopu został często stosowany w tego typu procesach tzw. „wiślak”, czyli piasek rzeczny. W trakcie tworzenia nasypu pojawiła się zagęszczarka, najmniejsza z możliwych do wykorzystania przy tego typu pracach, która zapewniła wymagane zagęszczenie piasku, a jednocześnie ochroniła pozostałości murów na terenie Pałacu Brühla przed niekorzystnym działaniem wibracji. Prace odbyły się pod nadzorem służb konserwatorskich w oparciu o pozwolenie Mazowieckiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
![Skarpa z piasku zabezpieczająca ścianę wykopu przy ulicy Wierzbowej. Nad nią, na chodniku ogrodzenie z blachy. Zza ogrodzenia wyłania się miejska zabudowa.](https://admin.palacsaski.pl/app/uploads/2024/06/skarpowanie.jpg)
Zmiany w organizacji ruchu
Pałace Saski i Brühla to de facto jeden kompleks zabudowań, których odsłonięte relikty nie pozwalają na dojazd sprzętu budowlanego do części zabezpieczanego wykopu z wygrodzonego terenu odbudowy, czyli od strony pl. Piłsudskiego. Z tego względu proces skarpowania wiązał się z koniecznością przeprowadzenia prac bezpośrednio na ul. Wierzbowej - prawy pas jezdni wyłączono z ruchu. W trakcie prac pojazdy mogły korzystać wyłącznie z lewego pasa jezdni.
![Graficzna mapa placu Piłsudskiego z zaznaczonym terenem odbudowy pałaców.](https://admin.palacsaski.pl/app/uploads/2024/06/mapa-ruchu.jpg)
Badania archeologiczne na terenie Pałacu Brühla
W 2023 r. odbył się pierwszy etap prac archeologicznych na terenie Pałacu Brühla, międzywojennej siedziby Ministerstwa Spraw Zagranicznych. W ciągu kilku miesięcy archeolodzy zgłębiając kolejne warstwy kulturowe przebadali obszar o powierzchni ponad 40 arów, na którym znajdowały się pałacowe oficyny (północna i część południowej), kordegardy (północna i południowa), XIX-wieczna kamienica u zbiegu ul. Fredry i Wierzbowej, a także łączniki między oficynami a kordegardami. Badania zaowocowały odkryciem blisko dziesięciu tysięcy artefaktów świadczących o zwyczajach i życiu codziennym na tym obszarze w różnych okresach. Wybrane znaleziska można zobaczyć na wystawie „Skarby Pałacu Brühla” w przeszklonym pawilonie na pl. Piłsudskiego.