Przejdź do treści głównej
Kontrast
Czcionka
aktualności

Odtworzenie dekoracji rzeźbiarskich Pałacu Saskiego i Pałacu Brühla we współpracy z uczelniami artystycznymi

W ramach inwestycji odbudowy Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ul. Królewskiej w Warszawie odtworzone zostaną również zdobienia rzeźbiarskie tych historycznych budynków. Celem dochowania najwyższej dbałości o wierność odtworzonych dekoracji, 8 grudnia 2022 roku rektorzy polskich uczelni artystycznych oraz przedstawiciele Pałac Saski sp. z o.o. podpisali listy intencyjne o współpracy w tym zakresie.

Współpraca na rzecz odbudowy

Historyczne serce Warszawy ma bić na nowo dzięki restytucji Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ulicy Królewskiej 6, 8 i 10/12 – inwestycji realizowanej na mocy ustawy z dnia 11 sierpnia 2021 roku. Zgodnie z jej zapisami obiekty zostaną odbudowane według zewnętrznego kształtu architektonicznego, jaki posiadały w przeddzień wybuchu II wojny światowej, która położyła kres ich istnieniu. W trosce o jak najwierniejsze przywrócenie historycznego kształtu zabudowy zachodniej części placu Marszałka Józefa Piłsudskiego, spółka zajmująca się jej odbudową podejmuje wieloaspektową współpracę z uczelniami oraz innymi instytucjami. Jednym z obszarów owej współpracy jest odtworzenie dekoracji rzeźbiarskich wspomnianych budynków.

Pałac Brühlowski, fasada od ul. Fredry, 1920-1921. Fot. J. Bułhak, Polona

Płaskorzeźby i reliefowe plafony

Dekoracja rzeźbiarska Pałacu Brühla prezentowała oryginalnie najwyższą klasę artystyczną i nadawała barokowego charakteru założeniu. Elewacje Pałacu Brühla zdobiły w przyziemiu figury bóstw rzymskich autorstwa wybitnego francuskiego rzeźbiarza Pierre'a Coudray'a, zaś na bramie pałacowej stanęły rzeźby stanowiące alegorie Artes Liberales dłuta Jana Chryzostoma Redlera. Pod koniec lat 30. XX w. z inicjatywy Bohdana Pniewskiego fasadę wzbogaciły 4 popiersia projektu Franciszka Strynkiewicza. Całości dopełniały mięsiste płaskorzeźby z monumentalnym tympanonem i detalem zdobiącym okna i nisze. Nie mniej istotnym elementem przedwojennego programu rzeźbiarskiego były reliefowe plafony na ścianach Pałacu Saskiego flankujących Grób Nieznanego Żołnierza, według projektu Stanisława Kazimierza Ostrowskiego.

Wsparcie uczelni artystycznych

W siedzibie warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych, zlokalizowanej w Pałacu Czapskich przy Krakowskim Przedmieściu, odbyło się dziś spotkanie rektorów aż 6 krajowych uczelni artystycznych oraz przedstawicieli Pałac Saski sp. z o.o. W trakcie wydarzenia rektorzy mieli okazję zapoznać się z dotychczasowymi działaniami spółki, a następnie podpisali listy intencyjne, deklarując wolę współpracy w zakresie odtworzenia rzeźbiarskich elementów budynków zachodniej pierzei placu Piłsudskiego. Do ASP w Warszawie, która swoje wsparcie formalnie zadeklarowała jeszcze w czerwcu br., dołączyły tym samym kolejne uczelnie artystyczne reprezentowane przez swych rektorów:

ASP w Krakowie – prof. Andrzej Bednarczyk,

ASP w Katowicach – prof. Grzegorz Hańderek,

ASP w Łodzi – dr Przemysław Wachowski,

ASP we Wrocławiu – prof. Wojciech Pukocz oraz

Uniwersytet Artystyczny w Poznaniu – prof. Wojciech Hora.

Ze strony Pałac Saski sp. z o.o. swoje podpisy złożyli prezesi Jan Kowalski oraz Robert Bernisz. W spotkaniu wziął udział również Jarosław Wartak, dyrektor Departamentu Szkolnictwa Artystycznego MKiDN.

15 grudnia br. grono wspomnianych wyżej uczelni artystycznych, które zadeklarowały podjęcie współpracy przy odtworzeniu dekoracji rzeźbiarskich, powiększyło się o Akademię Sztuk Pięknych w Gdańsku. Swój podpis na liście intencyjnym złożył jej rektor prof. ASP dr hab. Krzysztof Polkowski.

Zdjęcie grupowe rektorów polskich uczelni artystycznych, przedstawicieli spółki Pałac Saski sp. z o.o. oraz dyrektora Departamentu Szkolnictwa Artystycznego MKiDN na tle ścianki z logotypami instytucji. Pięciu rektorów uczelni w rękach trzyma podpisane listy intencyjne.
Spotkanie rektorów uczelni artystycznych i prezesów Pałac Saski sp. z o.o., 8.12.2022 r. Fot. T. Tołłoczko

aktualności

Łyżka koparki na żółtym wysięgniku zbliża się do usypiska ziemnego. W tle odsłonięte relikty zachodniej pierzei Placu Piłsudskiego, po prawej zadaszenie zabezpieczające zabytkowe relikty Pałacu Saskiego, na kolejnym planie hotel Sofitel oraz inne warszawskie budynki.

Teren Pałacu Brühla w rękach archeologów

16 marca 2026 r. rozpoczął się nowy sezon badań archeologicznych związanych z odbudową zachodniej pierzei Placu Piłsudskiego w Warszawie. Pozostałości murów Pałacu Brühla oraz wszelkie znajdujące się między nimi obiekty już niebawem ujrzą światło dzienne po raz pierwszy od momentu uprzątnięcia gruzów po II wojnie światowej. Archeologia a odbudowa W ślad za styczniowymi pracami związanymi […]

Konsultacje dotyczące funkcji odbudowanego Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla i kamienic przy ul. Królewskiej

Kolejne etapy inwestycji odbudowy zachodniej pierzei Pl. marsz. J. Piłsudskiego przebiegają wielotorowo. Kiedy archeolodzy wkraczają na dawny teren budynku głównego Pałacu Brühla, spółka Pałac Saski rozpoczyna kluczową fazę procesu przygotowywania projektu funkcjonalności odbudowywanego zespołu budynków. Po przeprowadzeniu wieloaspektowych analiz otoczenia oraz warsztatów foresightowych uruchamiamy na naszej stronie narzędzie, które pozwoli na zebranie jak najszerszego wachlarza opinii […]

Odbudowa zachodniej pierzei Pl. Piłsudskiego – podsumowanie 2025 roku

Kolejne prace przygotowawcze realizowane w ramach wieloetapowego procesu inwestycyjnego polegającego na odbudowie nieistniejącej od ponad 80 lat zachodniej pierzei Pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie wkraczają w nowe fazy. Teren prac jest już prawie w całości wygrodzony: obejmuje dziś przestrzeń, do której powrócą Pałace Saski i Brühla oraz trzy kamienice przy ul. Królewskiej, wyłączając jeszcze […]

Styczeń 2026: ruszają kolejne prace na Pl. Piłsudskiego

Rozpoczyna się nowy etap prac związanych z odbudową Pałacu Saskiego, Pałacu Brühla oraz kamienic przy ul. Królewskiej w Warszawie. Teren, na którym do grudnia 1944 r. znajdował się Pałac Brühla, został ogrodzony i oczyszczony. To element przygotowań do prac archeologicznych, które zakończą prospekcję terenową, a ich obszar wyniesie ok. 8150 m2. Będą to pierwsze prace […]

Film dokumentalny: badania archeologiczne Pałacu Brühla

Badania archeologiczne towarzyszą wielu inwestycjom budowlanym, choć rzadko na tak wielką skalę, jak w przypadku prac na pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie. Niespodzianki, jak i żmudną codzienność pierwszego etapu archeologicznych eksploracji na terenie dawnego Pałacu Brühla pokazuje premierowy dokument. Zapraszamy do obejrzenia filmu „Z ruin Warszawy: Pałac Brühla”, który przybliża kilka stuleci dziejów międzywojennej […]
Ułożone na sobie ukośnie trzy tomy publikacji "Wspólne dziedzictwo polsko-saskie. Polonica w zbiorach rysunków architektonicznych z XVIII w. w Dreźnie" na tle lnianego materiału.

Nagroda KLIO dla publikacji z Pałacem Saskim w tle

Publikacja „Wspólne dziedzictwo polsko-saskie. Polonica w zbiorach rysunków architektonicznych z XVIII w. w Dreźnie” pod redakcją naukową profesorów Pawła Migasiewicza i Jakuba Sity otrzymała nagrodę KLIO w kategorii wydawniczej. Wyróżnione za jakość i formę wydawnictwo będące efektem współpracy Instytutu Sztuki PAN, Zamku Królewskiego w Warszawie, Instytutu Polonika oraz Pałac Saski sp. z o.o. ukazało się […]

Konkursy Chopinowskie: wystawa na pl. Piłsudskiego

Tej jesieni na odwiedzających pl. marsz. J. Piłsudskiego w Warszawie czeka wiele atrakcji. Na ogrodzeniu terenu odbudowy Pałacu Saskiego pojawiła się nowa wystawa podsumowująca blisko 100-letnią historię konkursów pianistycznych im. Fryderyka Chopina. To nie pierwszy pokaz w tej przestrzeni – od samego początku wydzielenia terenu inwestycji goszczono tu różnorodne wystawy za sprawą specjalnego systemu ekspozycyjnego. […]

XVII Spotkania architektury „Między ortodoksją a kreacją” – konferencja

Przed nami kolejna, siedemnasta już odsłona dorocznej konferencji konserwatorsko-architektonicznej. W tym roku wydarzenie z cyklu „Między ortodoksją a kreacją” przebiegnie pod hasłem „Kon–solidacja przestrzeni miejskich”. Konferencja odbędzie się w dniach 19-20 listopada 2025 r. w Pawilonie Stowarzyszenia Architektów Polskich (SARP) w Warszawie, dostępna będzie również transmisja online. Udział w wydarzeniu jest bezpłatny. Spotkania architektury w Pawilonie […]

Pałac Saski na Festiwalu Wspólna Niepodległa

11 listopada 1918 r. Polska odzyskała niepodległość, co przeszło wiek później świętujemy podczas pełnego muzyki i tańca Festiwalu Wspólna Niepodległa. Wzorem ostatnich 8 lat stołeczne Krakowskie Przedmieście w tym dniu wypełniają artyści: tancerze, muzycy i grupy rekonstrukcyjne. Nie zabraknie również kreatywnych warsztatów czy okazji do udziału w bezpłatnym spacerze z przewodnikiem. Z kolei na koniec […]

Silni dzięki wolności. Silni dzięki pamięci – 100 lat Grobu Nieznanego Żołnierza w Warszawie

Setna rocznica odsłonięcia Grobu Nieznanego Żołnierza w arkadach kolumnady Pałacu Saskiego to chwila, w której warto zwrócić swój wzrok w przeszłość. Na jakich fundamentach oparta jest nasza wolność? Kim byli ludzie, którym zawdzięczamy naszą niepodległość i luksus życia we własnym kraju? Właśnie wspólnej pamięci o bezimiennych bohaterach, dzięki którym możemy cieszyć się wolnością, poświęcona jest […]